Heeft je kind moeite met wiskunde? Laat hem dan naar YouTube kijken: Vlaming zet 29 filmpjes online met rekentips

Volgens internationaal onderzoek is het niveau van onze lagereschoolkinderen voor wiskunde en wetenschappen ernstig gezakt de laatste jaren. Via korte filmpjes die voor iedereen beschikbaar zijn, probeert de Antwerpse wiskundige Free Caenepeel (29) daar iets aan te doen. “Alles moet tegenwoordig in spelvorm gebracht worden, maar wiskunde op zich is eigenlijk al plezant genoeg.”

“Pijn aan het hart”, kermt de Antwerpse wiskundige Free Caenepeel (29), die vanuit Shanghai en momenteel Parijs wiskundige modellen onderzoekt voor onder andere het bankwezen. “In al mijn dolle reizen ben ik dikwijls in contact gekomen met armoede in de wereld, en de leerachterstand die daar een logisch gevolg van is. Het speelde al langer in mijn hoofd om daar iets mee te doen, maar ik wist niet goed wat. Toen ik door de pandemie terug huiswaarts keerde en besefte dat ook onze eigen Vlaamse schoolkinderen meer moeite bleken te hebben met rekenen, heb ik mijn focus verlegd.”

Free is korte lesfilmpjes van tien minuten beginnen opnemen, voor zijn whiteboard, waarin hij de voornaamste wiskunderegels uit de lagere school uitlegt, van leren tellen tot optellen en aftrekken, delen en vermenigvuldigen. “Bij de start van de gezondheidscrisis hebben ze dat op dezelfde manier aangepakt in Frankrijk, waar ik nu woon. Leerkrachten legden dingen uit voor de camera, wat dan in korte filmpjes werd uitgezonden op de nationale televisie. Ik vond dat een erg mooi initiatief. Waarom hebben ze dat in België niet gedaan?”

Free hoopt zoveel mogelijk kinderen en hun ouders te bereiken met de filmpjes, die gratis online staan en in het Nederlands worden opgenomen. “Ik hoop hier zo veel mogelijk kinderen die moeite hebben met wiskunde, mee te kunnen helpen” besluit Free.

Bekijk de filmpjes hier.

Lees meer op: https://www.hln.be/antwerpen/heeft-je-kind-moeite-met-wiskunde-laat-hem-dan-naar-youtube-kijken-vlaming-zet-29-filmpjes-online-met-rekentips~ac8c3fcb5/

Lerares wiskunde plaatst zich voor olympische marathon in Tokio

Goed nieuws afgelopen weekend uit het sportieve kamp, want de 38-jarige Mieke Gorissen, in het dagelijkse leven lerares fysica en wiskunde, liep in Enschede de olympische limiet op de marathon.

Gorissen loopt nog maar een drietal jaar in competitie. Eind februari snelde ze nog naar de Belgische titel in het veldlopen. Ze zei toen dat ze ervan droomde om eens een “deftige” marathon te lopen, wat ze nu dus overduidelijk voor mekaar heeft gekregen.

Voor een olympisch ticket moest Gorissen onder de 2u29’30” blijven. Ze finishte uiteindelijk na 2u28’31”, en word zo de tweede Belgische vrouw die de marathon zal lopen in Tokio.

“Toen ik over de finish kwam was ik heel opgelucht, zeker toen ik de tijd zag. Ik ben dolgelukkig.” Dat Gorissen op haar gezegende leeftijd nog naar de Spelen mag, is ook voor haar een verrassing. “Toen ik drie jaar geleden serieus begon te trainen, had ik nog niet eens het vertrouwen om een stratenloopje van tien kilometer af te werken, laat staan dat ik dit voor mogelijk hield. Dit is surreëel.”

Als alles goed gaat, wordt de marathon bij de dames gelopen op 1 augustus. U supportert toch ook mee?

Lees meer op: https://sporza.be/nl/2021/04/18/imponerende-kersten-en-gorissen-snellen-naar-olympisch-ticket-op-de-marathon~1618735761174/

Hoe het oneindige getal pi leren tot 100 cijfers achter de komma?

Vandaag is het pi-dag, een feestdag die wiskundigen elk jaar vieren op 14 maart. Maar tot hoeveel cijfers achter de komma ken jij het getal pi? Voor de meesten stopt het bij 3,1415. Anderen kunnen dan weer een flink stuk verdergaan, soms tot wel 10.000 decimalen achter de komma. Heeft u altijd gedroomd om in hun voetsporen te treden? We leggen graag uit hoe u het moet aanpakken, op deze pi-dag.

Het getal pi is oneindig, zo heeft u het misschien wel al eens gehoord. Correctie: het aantal cijfers achter de komma van pi is dat. Momenteel zijn er al meer dan 13 triljoen decimalen bekend. Ze allemaal vanbuiten leren, lijkt onbegonnen werk. Hoewel. Sommigen kunnen een heel eind de cijferreeks opdreunen. De Indiër Suresh Kumar Sharma mag zich al sinds 2015 wereldrecordhouder noemen met 70.030 decimalen. Maar hoe begin je daar nu aan? Want laten we één ding meteen al duidelijk maken: er zit geen logica in die oneindige cijferreeks.

3,14159 26535 89793 23846 26433 83279 50288 41971 69399 37510 58209 74944 59230 78164 06286 20899 86280 34825 34211 70679 82148 08651 32823 06647 09384 46095 50582 23172 53594 08128 48111 74502 84102 70193 85211 05559 64462 29489 54930 38196…

Lees meer op: https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2017/03/14/hoe_pi_leren_tot100cijfersnadekomma-1-2266261/

In Kessel-Lo heeft juffrouw Leen Rau van basisschool De Ark haar leerlingen uitgedaagd om zo veel mogelijk cijfer van pi te leren. En dat lijkt aardig te lukken. “Ik dacht dat 25 cijfers uit je hoofd kennen al een mooi resultaat was, maar sommigen zitten al aan 200!”

Lees meer op: https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/03/03/leerlingen-van-het-zesde-studiejaar-in-kessel-lo-leren-zoveel-mo/

Inspiratiedag wiskunde in de eerste graad B-stroom: wat werkt? (28 apr 2021)

Zoek je inspiratie voor wiskundelessen in de eerste graad B-stroom? Hou alvast woensdagvoormiddag 28 april vrij voor het webinar naar aanleiding van de peiling wiskunde in de eerste graad B-stroom.

Op het programma: inspiratie uit onderzoek en goede praktijkvoorbeelden uit scholen.

Praktisch
•  Wanneer? Woensdag 28 april 2021, van 9 uur tot 13 uur
•  Hoe? Online via Hopin
•  Deelname is gratis.

Doelgroep
Leerkrachten, schooldirecties, pedagogisch begeleiders, lerarenopleiders, zorgcoördinatoren, praktijkgerichte onderzoekers, uitgeverijen en andere geïnteresseerde professionals.

Inschrijven
Inschrijven kan vanaf 30 maart. Een uitnodiging met het programma en mogelijkheid tot inschrijven volgt later.

Nieuwe eindtermen in secundair onderwijs zijn goedgekeurd

Het Vlaams Parlement heeft de nieuwe eindtermen in de tweede en derde graad van het secundair onderwijs goedgekeurd. Een ingrijpende beslissing voor de toekomst van het onderwijs in Vlaanderen. Wat zijn die eindtermen precies en waarom was er nood aan een hervorming?

Eindtermen bepalen wat een leerling in het secundair onderwijs aan het einde van een schooljaar of graad minimaal moet kennen en kunnen. Eindtermen zijn een aantal minimumdoelen aan kennis, inzichten, vaardigheden en attitudes die de leerlingen moeten bereiken.

De huidige eindtermen in het secundair onderwijs dateren van midden jaren 90 en zijn dus al meer dan 20 jaar oud. Er was dus nood aan om ze moderner en actueler te maken. Voor specifieke vakken houdt dat in dat de eindtermen onder meer worden aangepast aan nieuwe kennis over of nieuwe toepassingen van bijvoorbeeld wiskunde of economie. Of zoals Filip Moons van de Vlaamse Vereniging voor Wiskundeleraars het verwoordt: “We hebben de nieuwe eindtermen aangepast aan de wiskunde van deze eeuw.”

Wat wiskunde betreft, “zijn we gaan zoeken naar het evenwicht tussen echt inzicht en puur rekentechnische vaardigheden”, legt Filip Moons van de Vlaamse Vereniging voor Wiskundeleraars uit. Moet er bijvoorbeeld nog zoveel tijd besteed worden aan algebra, in een tijd waarin computers heel veel van die dingen hebben overgenomen? “Je kunt je de vraag stellen of dat anno 2021 nog bij de tijd is en of het niet belangrijker is dat leerlingen vooral heel goed snappen wat ze aan het berekenen zijn met die computer. Dus er is nu veel meer aandacht voor theorie en bewijsvoering, de echt pure rekentechnieken uit de vorige eeuw verliezen aan belang.”

Er zijn ook een aantal nieuwe onderwerpen bijgekomen, stipt Moons aan. “We worden overspoeld met data, bijvoorbeeld in de media, en daar correct mee omgaan, vinden wij voor iedereen belangrijk, ook voor leerlingen in het beroepsonderwijs. Zodat ze bijvoorbeeld snappen dat een causaal verband toch wel iets anders is dan een correlatie.” Er wordt ook meer aandacht besteed aan logisch denken, iets wat vreemd genoeg nu amper aan bod komt.

Voor het vak wiskunde betekenen de nieuwe eindtermen ook dat door de bredere algemene vorming leerlingen in het beroepsonderwijs “een pak meer zullen moeten kennen”, geeft Moons aan. Maar dat vindt hij helemaal terecht. “Uit bijna elk onderzoek blijkt dat bijna 1 op de 7 Vlamingen ongecijferd uit het onderwijs komt. Als iemand een factuur krijgt en er is hem 20 procent korting beloofd maar die is niet juist berekend, dan betekent die ‘ongecijferdheid’ dat je niet eens begrijpt dat je factuur niet klopt. De nieuwe eindtermen proberen dat te verhelpen.”

Lees meer op: https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/02/09/duiding-eindtermen/

Belg ontcijfert na 400 jaar gecodeerde oplossing voor plaatsbepaling schepen op zee

In 1634 schreef de Zuid-Nederlandse astronoom Michiel van Langren een oplossing voor het bepalen van de positie van een schip op zee, meer bepaald de lengtegraad, neer in een code. Die bleef bijna 400 jaar een raadsel tot een wiskundige aan de KU Leuven eind vorig jaar een Belg contacteerde die ook al meegewerkt had aan het kraken van de code van de beruchte ‘Zodiac Killer’. in een week tijd wist die de tekst te ontcijferen, met de hulp van een Belgische amateurastronoom. De oplossing van Van Langren blijkt uiteindelijk niet zo erg ingenieus te zijn, zijn code was dat in elk geval wel. 

Toen de scheepvaart in West-Europa tot bloei kwam en men vanaf de 15e eeuw verre ontdekkingsreizen begon te ondernemen, zaten de grote zeemachten met een levensgroot probleem. Het was namelijk onmogelijk om de juiste positie van een schip op zee te bepalen. 

Dat was dus een groot probleem voor de vroege zeevaarders en de grote zeemachten loofden dan ook flinke beloningen uit voor wie een oplossing kon vinden. Uiteraard veroorzaakte dat rivaliteit tussen de wetenschappers die een dergelijke oplossing trachtten te bedenken en meer dan waarschijnlijk is dat de reden waarom Van Langren zijn oplossing in code heeft neergeschreven, zodat niemand ze zou kunnen stelen en de beloning zou kunnen opstrijken in zijn plaats.

Lees meer op: https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/20/gecodeerde-oplossing-voor-plaatsbepaling-schepen-op-zee-na-400-j/

(In de Eos die nu in de winkels ligt, staat een artikel van Dirk Huylebrouck met veel meer details over de ontcijfering van de code.)

The Beautiful Impact of Mathematics in Society – BIMS IV (6 feb 2021)

Op zaterdag 6 februari vindt de vierde editie van de conferentie THE BEAUTIFUL IMPACT OF MATHEMATICS IN SOCIETY (BIMS) plaats op de VUB campus met als thema “Wiskunde en Onderwijs”. 

Deze editie richt zich in de eerste plaats tot leerkrachten en iedereen die betrokken is bij onderwijs in de wiskunde in het secundair en ook het hoger onderwijs. Door middel van twee inhoudelijke workshops die aansluiten bij de leerinhouden en eindtermen wiskunde van het secundair onderwijs, willen we aan leerkrachten van eerste, tweede en derde graad bruikbaar materiaal aanreiken. 

Programma:

  • 9u00: Registratie
  • 9u30: Opening met korte situering van de geplande Centrale Toetsen
  • 10u00: Workshop Waarom Alan Turing een held is
  • 11u30: Hannelore Prinsen – Leren Wandelen
  • 12u30: Pauze
  • 14u00: Workshop Spectrale clustering van data
  • 15u30: David Eelbode – FUNdamentel Mathematics

Meer info en registratie op: https://we.vub.ac.be/en/beautiful-impact-mathematics-society-bims-iv


Avond van de Abelprijs (28 jan 2021)

De Abelprijs – die wordt gezien als de Nobelprijs van de wiskunde – wordt dit jaar uitgereikt aan Hillel Furstenberg (Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem) en Gregory Margulis (Yale Universiteit). Zij kregen de prijs voor hun baanbrekend gebruik van methoden uit de waarschijnlijkheidstheorie en de theorie van dynamische systemen in de groepentheorie, getaltheorie en combinatoriek.

Tijdens een webinar, georganiseerd door de Koninlijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen, zal het werk van Furstenberg en Margulis worden uitgelicht. Sprekers van dienst zijn Charlene Kalle (Universiteit Leiden), Benjamin Weiss (Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem) en Manfred Einsiedler (ETH Zürich).

Meer informatie en aanmelden: https://knaw.nl/nl/actueel/agenda/avond-van-de-abelprijs-over-het-werk-van-de-wiskundigen-furstenberg-en-margulis

Zo maak je de perfecte sneeuwpop

Als de weersvoorspellingen kloppen dan zal Vlaanderen zaterdagochtend wakker worden onder een vers laagje sneeuw. Reden genoeg om een dikke jas aan te trekken en buiten wat sneeuwpret te beleven. En dankzij deze calculator weet je exact hoeveel sneeuw je nodig hebt voor het ontwerp van je dromen.

Anna Szczepanek uit Polen heeft een sneeuwcalculator in elkaar geflanst die je precies vertelt hoeveel sneeuw je nodig hebt voor die ene sneeuwpop. “Ik probeerde eind 2020 een sneeuwpop te bouwen maar het werd een zielig hoopje sneeuw”, zegt Szczepanek in een e-mail aan Global News. Szczepanek, die onlangs doctoreerde in de toegepaste wiskunde aan de Jagiellonian University, ontwikkelde een online calculator met als enige onderwerp: sneeuw. “Ik vroeg me af of het mogelijk is om aan de hand van wiskunde te bepalen hoeveel sneeuw je nodig hebt en wat de precieze verhoudingen zijn.”

Twee weken later was de calculator een feit. Gebruikers kunnen de grootte en de vorm bepalen en kunnen berekenen hoeveel sneeuw er nodig is om de sneeuwman ten minste enkele uren (of dagen?) in leven te houden.

Wie aan de slag wil gaan met de calculator, kan hem hier vinden.

(bron: https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20210115_95325462)

De dikke PYTHAGORAS (J. Guichelaar, P. Levrie en R. Vanhommerig)

Jan Guichelaar, Paul Levrie en Roosmarij Vanhommerig: De dikke PYTHAGORAS

Uitgave: Lannoo, november 2020

ISBN: 9789401471831

Het tijdschrift Pythagoras is al jarenlang een begrip in België en Nederland onder liefhebbers van wiskunde, jong en oud, waarin kennis gemaakt wordt met de veelzijdigheid en schoonheid van wiskunde. Leuke en uitdagende wiskunde door middel van boeiende artikelen en gevarieerde puzzels en doordenkers, niet het schoolvak wiskunde. In 2011 verscheen al het boek De Pythagoras Code waarin een selectie artikelen uit 50 jaar Pythagoras gebundeld werd. Maar, zoals hoofdredactrice Roosmarij Vanhommerig in het voorwoord van dit boek (terecht) opmerkt: “Waar de meeste mensen trots zijn als ze de mijlpaal 50 bereiken, worden wiskundigen gelukkiger van het getal 60. Niet omdat we dan 10 jaar ouder zijn, maar om dat voor ons 60 een mooier getal is dan 50.” En ziehier, een tweede jubileumboek voor Pythagoras, ditmaal om 60 jaar breinbrekers in de spotlights te zetten.

De meer dan 600 puzzels (601 om precies te zijn, de auteurs hebben niet gelogen) werden onderverdeeld in zes categorieën ter indicatie van het onderwerp, gaande van kans- en telproblemen tot meetkundige puzzels. Daarnaast krijgt elk raadsel ook een moeilijkheidsgraad mee: van 1 bolletje voor puzzels die op te lossen zijn met gezond verstand en eenvoudig rekenwerk tot 3 bolletjes voor de gevorderde wiskundige puzzelaar. Het algemene uitgangspunt was om vraagstukken te selecteren op wiskundig inzicht en creativiteit, niet zo zeer op wiskundige kennis, en hoewel dat laatste soms onvermijdelijk is, zijn de samenstellers hier in mijn ogen zeker in geslaagd. Wat betreft het makkelijkste niveau werd ook de feedback gevraagd van een leerlinge uit het 4e Gymnasium (voor de Belgen: komt overeen met 4e middelbaar ASO), zo blijkt uit het voorwoord, om zeker te zijn dat deze puzzels zeker aan het niveau voldoen. Van elke puzzel staat achteraan ook een oplossing, inclusief redenering, zodat de puzzelaar kan controleren of hij/zij het bij het rechte eind had.

Naast de gewone puzzels, is ook elke paginanummer als wiskundig raadsel opgevat, goed voor nog eens bijna 300 extra uitdagingen voor de ijverige lezer. En als dat alles nog niet genoeg was, worden de puzzels geregeld afgewisseld met interessante wiskundige weetjes van allerlei aard: extra voeding voor de hersenen die dan weer kan leiden tot urenlang zoek- en leerplezier op het wereldwijde web.

Kortom: dit boek is meer dan een aanrader voor liefhebbers van wiskundig puzzelwerk om zichzelf mee te plezieren, of om af en toe vrienden, kennissen of leerlingen warm te krijgen voor wiskunde en uit te dagen met een raadseltje, en op die manier bij te dragen aan de missie van het tijdschrift zelf.

Deze bespreking verschijnt binnenkort in het tijdschrift Vector.